Lời kết
Sau khi
Ðức Phật nhập niết bàn, cuộc kết tập lần thứ nhất với sự chủ trì của
Trưởng lão Ðại Ca Diếp (Mahakassapa) được tổ chức vào năm 487 hoặc 483
trước Tây-lịch. Là thị giả và là đệ nhất đa văn trong số 10 đệ tử hàng đầu
của Ðức Phật, tôn giả A-Nan tuyên đọc lại những lời dạy của ngài, sau đó
được kết tập thành Kinh Tạng, còn tôn giả Ưu-ba-ly (Upali), vị đệ nhất về
trì giới, thì tuyên thuyết lại các giới bản được soạn thảo để các tăng ni
thọ trì, sau đó được viết thành Luật Tạng. Văn bản của cuộc kết tập này
được tất cả tăng ni tham dự chấp thuận, ngoại trừ trưởng lão Purana người
xứ Dakhinagiri, vì ngài muốn có một số thay đổi nhỏ trong bảy hay tám giới
điều liên quan tới việc nấu ăn, dự trữ thực phẩm và dùng thức ăn của các
tăng sĩ. Ðây là một sự khác biệt ý kiến nhỏ, không gây bất hòa trong Tăng
đoàn, dù về sau phái Mahisasaka (Hóa Ðịa Bộ) cho thêm bảy hay tám điều này
vào Luật Tạng của họ. Hơn một trăm năm sau Cuộc Kết Tập Kinh Ðiển Thứ
Nhất, những sự bất hòa thực sự đã xảy ra trong Tăng đoàn vào Cuộc Kết Tập
Kinh Ðiển Thứ hai được tổ chức ở thành Vesali. Trong cuộc kết tập này
những người bất đồng ý kiến tuyên bố họ không xem các La Hán là hoàn hảo,
và rồi từ đó hết chi phái này đến chi phái khác xuất hiện từ hai phái
chính yếu là Trưởng Lão Bộ (Theravadin) và Ðại Chúng Bộ (Mahasanghikas).
Phái Trưởng Lão có mười một chi phái, còn phái Ðại Chúng có bảy chi phái.
Một số chi phái của Ðại Chúng Bộ, đặc biệt là phái Thuyết Xuất Thế Bộ và
nhóm chi phái Saila, định cư chính yếu ở Amaravati và Nagarjunakonda thuộc
xứ Andhra, không chỉ khẳng định quan điểm của Ðại Chúng Bộ vốn là nguồn
gốc của họ về sự không hoàn hảo của các La Hán mà còn thần thánh hóa Ðức
Phật như một đấng siêu thiêng liêng. Ý niệm này đưa tới sự hình thành của
giáo thuyết Bồ Tát với triết lý “ Paramita”, tức là hạnh hoàn hảo của Bồ
tát gồm bố thí, trì giới, nhẫn nhục, tinh tấn, thiền định và trí tuệ. Liên
quan đến sự kiện này, có một điều đáng ghi nhận là phái Pali, tức là phái
Theravada có tính cách chính thống và bảo thủ, đã đưa vào Tiểu Bộ Kinh
(Khuddaka Nikaya) của họ 550 câu chuyện tiền thân của Phật (Jatakas = Kinh
Bản Sanh) nói về những kiếp trước của Phật Thích Ca và việc ngài thành tựu
mười Ba La Mật, tức là họ đưa thêm vào sáu Ba La Mật nói trên thêm bốn
hạnh nữa, đó là (7) phương tiện thiện xảo (pháp tu tập để đạt Phật quả);
(8) trí (sự hiểu biết về Ðạo pháp), (9) nguyện (thệ nguyện đắc quả Phật và
(10) lực ( có sức mạnh để tu tập đắc Phật quả). Việc phái Theravada đưa
các Ba La Mật vào truyện tiền thân Ðức Phật cho thấy họ không phải là
không chịu ảnh hưởng của Ðại Thừa Giáo. Nhưng tất nhiên việc này chỉ xảy
ra rất lâu về sau. Tóm lại, quan điểm của phái Thuyết Xuất Thế Bộ nói trên
báo trước sự xuất hiện của Ðại Thừa Phật giáo.
(còn
tiếp, sẽ đăng toàn bài vào mùa Phật đản 2007)
---o0o---
Mục
Lục
Chương I |
Chương II
|
Chương III |
Chương IV
|
Chương V
Chương VI |
Chương VII
|
Chương VIII |
Chương IX
Lời kết |
Phụ lục
---o0o---
Trình bày: Nhị Tường
Cập
nhật: 01-10-2003